Latine Loquor - Liber Secundus - Colloquium Tertium
Hīc probī adulēscentis admonitiō contemnitur ab improbō. Scientia rēs inaestimābilis. Misericordia. Bona externa perdunt multōs. Dīvitiae sunt Deī dōnum, virtūtis et scientiae possessiō. Mēns bona.
Persōnae:
Carolus, Dēmētrius.
Carolus, Dēmētrius.
Carolus
Quandō repetēs lūdum litterārum?
Dēmētrius
Nesciō.
Carolus
Cūr dē hāc rē patrem nōn admonēs?
Dēmētrius
Quid putās mē cūrāre?
Carolus
Parum admodum, ut crēdō.
Dēmētrius
Profectō vērum dīcis.
Carolus
Satis est sīgnī tē nōn amāre litterās.
Dēmētrius
Sciō legere, scrībere, gallicē loquī, saltem mediocriter; quid opus est mihi tantā scientiā? Ego plūra sciō quam amīcī meī.
Carolus
Ō miserum adulēscentem! Sīccine rem contemnīs inaestimābilem?
Dēmētrius
Quid tū sīc exclāmās? Unde tibi videor miser?
Carolus
Amīce, nūlla tibi ā mē orta est iniūria; quod enim tibi dīxī, nōn est convīcium, nē tū in malam partem accipiās: sed miseror, quia id contemnīs, quod fēlīcitātem parit.
Dēmētrius
Lucrum, dīvitiae, voluptās fēlīcitātem pariunt.
Carolus
Immō ista multīs fuērunt exitiō: tametsī dīvitiae sunt dōnum Deī, nec nocent nisi iīs, quī abūtuntur: vērum enim vērō nūlla est hominī pretiōsior possessiō quam virtūs et rērum honestārum cognitiō.
Dēmētrius
Vīs igitur cōntiōnārī, ut videō.
Carolus
Utinam sacrās cōntiōnēs audīvissēs dīligenter.
Dēmētrius
Hem, obtundīs mē, numquid vīs?
Carolus
Ut bonam mentem det tibi Deus.
Dēmētrius
Ea fortasse tibi est magis opus quam mihi. Valē.
Ēlocūtiō
- Repetere lūdum litterārum... repetere aliquid... repetere altius aliquid.
- Repetere aliquid ex altō, ā capite.
- Repetere studia.
- Castra repetēbat.
- Nesciēbam, quōrsum tū īrēs... nescīre aliquem... nescīre latīnē.
- Nōn sum nescius.
- Admonēre aliquem aliquid, dē aliquā rē.
- Admonēre aliquem alicuius verbīs.
- Admonēre aliquem alicuius reī, aliquam rem et dē aliquā rē.
- Quid putās mē cūrāre? ... cūrat mē sollicitē ... aliēna cūrat, sua neglegit.
- Cūrāre aliquem dīligenter ... cūrāre aegrōtōs.
- Cūrāre aliquid faciendum ... cūra ut veniat.
- Frāter tuus praeceptōrem, ut videō, parum cūrat... Dīcere vērum.
- Dīc mihi vēritātem ... dīcere rem ipsam, quod rēs est.
- Dīcere ratiōnem, sententiam ... dīcere salūtem alicuī ... ab aliquō.
- Dīcere seriō, addīcere, antedīcere, praedīcere, benedīcere, contrādīcere, indīcere, interdīcere, maledīcere.
- Satis pecūniae, satis verbōrum.
- Paucī nōbilēs amant litterās ... dēlectantur studiīs, flagrant amōre studiōrum.
- Scīre linguam; sciō certō aliquid.
- Hoc sciō prō certō. Scīre aliquid laus est, pudor est nihil dīscere velle.
- Satis sīgnī est tē scīre graecē.
- Scīsne loquī latīnē, graecē, gallicē, germānicē, hēbraicē?
- Quid opus est mihi tantā scientiā?
- Sī opus est, sī necesse est, sī necessārium est.
- Multa mihi opus sunt ... opus est mihi multīs rēbus.
- Nummīs mihi opus est ad hanc rem; nummī mihi opus sunt ad hanc rem.
- Opus est hoc fierī ... Ō miserum adulēscentem! Ō fāmam grātam!
- Contemnere rem aliquam.
- Ō miserī adulēscentēs, cūr contemnitis artēs līberālēs?
- Corporis exiguī vīrēs contemnere nōlī.
- Quid sīc exclāmās? ... Exclāmāre maximā cum vōce ... quid clāmitās?
- Acclāmāre, conclāmāre, conclāmātum est, dēclāmāre, inclāmāre.
- Vigil exclāmat hōrās ... vigil exclāmat esse hōram prīmam ... exclāmāre gaudiō.
- Prōclāmāre, reclāmāre.
- Vidēris mihi miser.
- Ut mihi vidētur ... ita mihi vidētur ... vīsum est mihi.
- Tū mihi vidēris vir probus.
- Vidēris mihi errāre.
- Videor mihi sānitātī restitūtus.
- Maxima mihi ā tē orta est iniūria.
- Facere alicuī iniūriam.
- Nūllā rē tē umquam affēcī iniūriā ... numquam laesī tē.
- Dē tē nihil male sum meritus ... nīl umquam adversum tē peccāvī.
- Hoc ā tē ortum est ... in tē residet culpa: tū es in culpā.
- Convīcium est quod dīcis.
- Convīcium illud, quod iam dīxistī, sustinēre nequeō.
- Accipere in malam partem ... accipere aliquid ab aliquō.
- Accipere cōnsilium ... accipere iniūriam ... accipere aequō animō.
- Accipere mollius aliquid ... accipere lautē.
- Miserērī alicuius ... miseruit mē tuī frātris.
- Parere fēlīcitātem.
- Parere līberōs ... parere odium.
- Vir generat mulierque parit, sed gignit uterque.
- Haec rēs ipsī erit exitiō.
- Est ipsī māgnae cūrae ... est ipsī māgnopere cordī ... est tibi testimōniō.
- Nocēre alicuī ... nihil nocuerit, sī ...
- Abūtī rē aliquā ... abūtī dīvitiīs ... dōnīs Deī.
- Virtūs est possessiō pretiōsissima.
- Pāstor cōntiōnātus est dē fūrtō ... quis hodiē cōntiōnābitur?
- Quod fuit exemplum cōntiōnis?
- Pāstor prō māteriā cōntiōnis habuit Psalmum centēsimum.
- Sacerdōs prō māteriā cōntiōnis habuit versum octāvum capitis nōnī Ēvangeliī Iōannis.
- Cōntiō erat nimis prōlixa ... Cōntiō perbrevis.
- Obtundere aliquem ... obtundere auditum.
- Det tibi Deus mentem bonam.
- Deus det tibi iter fēlīx ... Opus est tibi pecūniā.
- Hoc librō tibi magis opus est, quam mihi.
- Audiō opus esse tibi novā veste.