Latine Loquor - Liber Secundus - Colloquium Quīntum Decimum
Oblātā occāsiōne quīdam prōfectus sermōnem ad parvulī captum, docendī grātiā, accommodat. Exemplum est, quod nūlla bene agendī occāsiō, praesertim in docendō, sit praetermittenda.
Persōnae:
Paulus, Renātus.
Paulus, Renātus.
Paulus
Quid rīdēs?
Renātus
Nesciō.
Paulus
Nescīs? Māgnum sīgnum stultitiae.
Renātus
Mē igitur stultum vocās?
Paulus
Minimē vērō: sed dīcō tibi, argūmentum esse stultitiae, cum quis rīdeat, et rīdendī causam nesciat.
Renātus
Quid est stultitia?
Paulus
Sī dīligenter ēvolverīs Catōnem tuum, istud quod quaeris, inveniēs.
Renātus
Nunc nōn habeō meum Catōnem, et volō aliam rem agere.
Paulus
Quod habēs negōtium?
Renātus
Est mihi ēdīscendum aliquid dē Logicā.
Paulus
Et interim quaeris fābulārī, ineptule.
Renātus
Dīc mihi, quaesō, dē stultitiā in Catōne.
Paulus
« Stultitiam simulāre locō, prūdentia summa est ». Annōn haec didicistī?
Renātus
Immō, sed nōn recordābar.
Paulus
Cum domī eris, īnspice librum tuum.
Renātus
Ō quantās grātiās agō tibi! ego prōpōnam alicuī istam quaestiōnem, quī nōn poterit mihi respondēre: et sīc erit victus.
Paulus
Tacē, iuvenis, tacē, et studē, nē vapulēs.
Renātus
Nōn multum cūrō: ego ferē teneō praelēctiōnem.
Paulus
Nisi tacēs, dīcam alterī ā praefectō, quī tē statim nōtābit.
Renātus
Manē, manē, nihil dīcam amplius.
Paulus
Sed mementō id quod dīxī tibi.
Renātus
Quid est?
Paulus
Nē rīdeās umquam sine causā.
Renātus
Sed rīdēre nōn est malum.
Paulus
Nōn dīcō istud.
Renātus
Quid, igitur?
Paulus
Stultum est sine causā rīdēre.
Renātus
Nunc intellegō.
Paulus
Recordāre, saepe.
Ēlocūtiō
- Quid est bonae reī, quod tēcum rīdēs tam suāviter, quasi thēsaurum nactus sīs?
- Excitāre rīsum, concitāre rīsum ... movēre rīsum alicuī.
- Cachinnōs excitāre, movēre.
- Tenēre rīsum, abstinēre rīsū.
- Subrīdēre, i.e. paulum rīdēre.
- Omnibus sē dērīdendum prōpināre.
- Omnibus arrīdet.
- Vocāre aliquem stultum ... vocāvit mē nebulōnem.
- Argūmentum stultitiae.
- Sunt certissima argūmenta et indicia stultitiae.
- Sunt certissima argūmenta tē hoc fēcisse.
- Māgnum est argūmentum ita esse.
- Satis ēvidēns argūmentum rem sīc esse.
- Nesciō huius reī causam.
- Volvere librum aliquem dīligenter.
- Fortūna īnstar rotae volvitur.
- Quod quaeris, inveniēs in Catōne tuō.
- Nōn habeō nunc Vergīlium ad manūs.
- Agere rem aliam.
- Quod habēs negōtium?
- Ēdīscere aliquid dē Logicā.
- Ēdīscere ... mandāre memoriae ... dīscere memoriter ... īnfīgere, īnsculpere memoriae.
- Studēs fābulārī.
- Stultitiam simulāre locō, prūdentia summa est.
- Nōn recordābar ... nōn veniēbat mihi in mentem.
- Recordārī alicuius reī et aliquid, dē aliquā rē.
- Īnspicere librum.
- Prōpōnere alicuī quaestiōnem.
- Respondēre ad quaestiōnem.
- Respondēre maledīctīs et ad maledīcta ... respondēre ad interrogāta.
- Respondēre ad ea, quae quaesīta sunt.
- Ad hoc nē verbum quidem respondit.
- Acūtē argūtēque respondēre.
- Respondē, quod rogō, aut vincēris.
- Respondēre, dare respōnsum, reddere respōnsum.
- Studēte, discipulī, nē vapulētis ... nē verberēminī.
- Nāvāte, date litterīs operam.
- Tenēre praelēctiōnem.
- Dīcam praeceptōrī.
- Notāre aliquem in tabulā.
- Nihil dīcam amplius.
- Stultum est rīdēre sine causā.
- Rīdēre quidem licet, sed cachinnāre inurbānum est.
- Intellegere, capere, animō percipere, mente complectī, cōgitātiōne comprehendere, ratiōne comprehendere.
- Nōn hercule intellegō.
- Nōn satis intellegō, quid velīs.
- Recordārī aliquid et alicuius.