Dialogī XLII - Dialogus Decimus

Probās ne Augustīne quod prīncipēs Chrīstiānī sīc inter sē belligerantur, sīc dissentiunt, sīc omnia miscent, ac tormentōrum aeneōrum crepitibus, hominum animōs territant, formīdinem immittunt?

Nōn possum probāre bellum, quod inter Chrīstiānōs geritur, & plērunque geritur ob rem nihilī.

Quae est hōrum causa bellōrum?

Ampliandī rēgnī cupiditās, quae in hōc hominum genere quanta sit, dīcī vix potest.

Quantō melius esset eōs cum vitiīs bellum gerere?

Utinam aliquandō sīc resipīscant, & morbum suum agnōscentēs, in vitia, hōc est, in fideī hostēs, arma, gladiōs, dēnique vīrēs omnēs convertant līberātūrī nōs hōc pactō, malīs quamplūrimīs.

Modica spēs est, tam īnfēnsīs animīs inter sē cōnflīctantur ac mīrificē dissentiunt, et praesentibus sōlum voluptātibus intentōs nihil futūra solicitant, neque vident intrā brevissimum tempus oppida sua, populum suum in aliōrum potestāte futūrum.

Ō vāna ingenia, ō mōrēs corruptōs, animōsque quī nihil prīncipibus virīs dignum concipiant.

Doleō sīc interiisse virtūtem, doleō nōn esse, quī contrā eōs bellum suscipiant, contrā eōs dīmicent, quī prō mancipiīs, prō iūmentīs habent Chrīstiānum populum. Mīrum in modum commoveor orbem nostrum virīs ita dēstitūtum esse.

Virtūs plērunque successōrēs nōn habet, et rēgna ut prīncipium, sīc etiam fīnem habent, quemadmodum, diēs, mēnsēs, & annī.