Dialogī Aliquot - Dialogus XI

Salvē plūrimum dīlēcte Pamphile.

Salvē tantundem mihi dēsīderātissime Conrarde.

Quō tuum iter dēflectis?

Ad tē ipsum.

Num mē conventum expetēbās?

Scīlicet, nisī tē aliud dēhortētur.

Sī est, quod mēcum agere cupiās, habēbis mē voluntātī tuae obsequentem. Sed nōs in angulum hunc subdūcāmus, nē prōdeambulāns praeceptor nōs forte hīc observet, aut illīberāle facinus aliquod dēsignāre suspicētur.

In eā rē perīculī nihil est, nam is quoque mihi est conveniendus.

Quid habēs cōnsiliī, quod ad mē dēferre volēbās?

Meminī ex tē audītum, iandūdum tibi fuisse in animō, hinc cum probō aliquō ac fīdō sodālī in acadēmīārum ūniversitātem proficīscī, ut maiōre in scholā, praestantiōribus etiam disciplīnīs ingenium excolerēs.

Rēctē audīstī.

Quae nunc tibi dē istāc rē stat sententia?

Eadem quae ōlim: modo mihi dētur, quālem animō optāverim, itineris huius comes.

Quid sī mē istum dignēris, cuius animum in rēbus omnibus tibi adiūnctum sentiēs?

Sī istud animum indūcis parentum voluntāte licēre, et ex rē tuā esse, nōlō meum tibi obsequium dēfierī.

Nī nōssem parentum sententiam cōnsiliō meō accēdere, nunquam istud tam pessimē in mē committerem, ut quicquam contrā eōrum imperium facerem. Quārē sī mē studiī tuī socium recēperis, nōn reformīdō in quemcunque fortūnae ēventum tēcum venīre.

Quasi id mē rogāre dēbeās, aut ego quemvīs alium mihi darī mālim, quam tē adulēscentem modestissimum. Quīn accingere, & mē quōcunque vocat virtūs, praeeuntem cōnsequere.

Aderō ad omnem virtūtis laudem parātus.

Collēgistī suppellectilis tuae sarcinam?

Nōn amplam habeō, dictum ac factum composuerō.

Vīs ne praeceptōrem adeāmus, āctūrī grātiās praestitae nōbīs disciplīnae: simul ut illīus permissiōne ancoram hinc solvisse dīcāmur.

Imō sīc cupiō & volō.

Eāmus. Diī aspīrent coeptīs. Precāmur tibi salūtem observandissime praeceptor.

Salvī sītis optimī adulēscentēs: quod vōbīs in vōtīs est, nōnne ut mē dē rē quāpiam cōnsulātis?

Nisī incommodum tibi sit, aut possīs ex tuīs negōciīs aliquid nōbīs ociī impartīre, erāmus tē paucīs interpellātūrī.

Commodum est, ēloquiminī.

Hortantur nōs parentēs, quibus omnem obedientiam dēbēmus, & ipsa aetās iam adulta commonet, ex triviālī hōc lūdō in acadēmīās itāre. Quārē tibi grātiās habēmus, quod tuam nōbīs disciplīnam fidēliter dētuleris, cūrāverisque virtūtum nōs studiīs ac optimīs artibus ērudiendōs: relātūrī ūberiōrem tibi mercēdem, sī quandō per fortūnae facultātēs liceat. Nunc quandō hinc sumus abitūrī: rogāmus ut id pāce tuā fīat.

Quicquid vōbīs vel studiī, vel doctrīnae praestitī, id ex animō praestitum voluī, & cumulātē mihi satisfactum arbitror, sī eam doctrīnam, quam mihi refertis acceptam, optimīs mōribus, ac vītae continentiā ipsī referātis. Quandō autem parentum imperiō vōs āvocārī dīcitis, abīte meā voluntāte: & date operam, nē vestra incīvīlitās aliquam lābem meō officiō conciliāre possit.

Cūrābimus dīligenter.

Vōs etiam dīligenter moneō, nē illam aetātem malīs studiīs corrumpī sinātis, aut lābī in vitia adolēscentium. Et quoniam probōrum hominum cōnsuētūdō māgnum ad virtūtem habet mōmentum, vītābitis eōrum cōnsortium, quīcunque improbitātis notā sunt attractī.

Ūtēmur sēlectū ex cōnsiliō bonī virī.

Ēbrietās adolēscentiae turpissima est, & quae ingenium plānē extinguit: nec minus nocet crāpula. Perdita est aetās illa, quae ad voluptātem & libīdinem sēsē dedit aut meretrīceō implicātur amōre. Ibi enim omnis industria iacet, & mēns illa hūmānī pectoris circā rem foedissimam occupāta, nunquam sē ad bonam frūgem ērigit. Levius vicium est in adolēscente reī profūsiō, sed quae māgnae inopiae sobolēs existat. Haec subinde vōs docuī nec necesse habeō in memoriam revocāre. Incumbite ergō in omnem virtūtem, ac fēlīciter valēte.

Et Iēsus tē nōbīs servet incolumem.