Dialogi Sacri - Dialogus Tertius (Liber Secundus)

Samuēl. 1 Rēgum 12.

Samuēl senex, dē suā intēgritāte testātūs, docet populum, qui rēgem expetīverat, peccāsse, sed eius modō poenitendum esse.
Persōnae:
Samuēl, Populus
Samuēl
Iam senex sum, Israēlitae: et capillīs annīsque complētus, ex quō puer sum, hūc usque apud vōs versātus. Et hīc adest rēx prō mē, quem iussū Deī creāvī. Et vōs mē scītis habuisse fīliōs, quōs, vīvō mē, praefēcī vōbīs. Quī, ut exīstimō, nōn ita gesserunt magistrātūs, ut ipsī vellem et vōs. Aliōquī quī scit, an continuō fuissētis adeō cupiendī rēgis?. Nunc vērō, ecce, hīc est rēx, quī vōs praeībit. Sed, cum cānītiēs mea sit rēgis testimōnium, dīcite mē vōbīs, praesente Iovā et eius ūnctō, cuiusnam bovem aut asinum surreptō aut concussō? Quem exterruī, aut oppressī? ā quō accipiēns corruptus, temeritāte lītem sōlvī? Reddite iūdicium, sibique et vōbīs aequum.
Populus
Nunquam iniūriam, nē mininum quidem accēpimus ā tē, neque nōs gravātōs, neque tū pretium ūllīus operae capēs.
Samuēl
Haec rēs testem habeat Iovam, ūnctumque eius, vōs nihil repperisse in manū meā quod reprehendendum sit.
Populus
Sīt testis, quaesō, Deus vēritātis.
Samuēl
Idem igitur Iova testis esto, quī factus est Mōsen, quīque prōdūxit maiōrēs vestrōs Aegypto. Sed sīstite mē. Nam ego dē Deī vōbīscum beneficiīs vōs coram ipso aget. Postquam Iacōbus in Aegyptum abīsset, et deinde eius vōs posterī clāmāvissent ad Deum: praemīsit ad vōs Deus Mōsen et Aaronem, quī vōs ēdūxerint ex Aegypto, et collocārint in hīs sedibus. Iterum vērō cum vōbīs Deus oblītīs, Siserā Hasorī dux, Palaestīnī, et Moābitae vōs in angustiam redēgerint, et rursus vōs ad Deum convoluissētis, quī vōs confessōs esse Baalim cultōrēs Astarothemque, ac sē cultuī relīquisse, veniā propositā ad condiciōnem, sī sē deinceps colerent atque ab hostium dominātū dēfenderent: tum ab eō Ierubbaal missus, tum Barāc, tum Iepthe, tum ego ipse, quī vōs ab hostibus circumfūsīs dēfenderim, atque ut in tūtō degerētis, effēcerim. Sed audītā Ammonītārum rēgis in vōs imminentiā, postulāstīs rēgem vōbīs ante esse iubendum, tōtīsque vīribus effēceritis eum vōbīs dabō, cum quīn is esset antea rēx vester, quī omnia hūc vōbīs largītus esset? Sed en rēgem, quem designāstīs, quemque arbitrātiū Deus concessit. Cuius pactī sit cum vōbīs, advertite iam. Sī Iovam timēbitis eumque colētis, atque mandātīs obtemperābitis, et sī tum vōs, tum rēx eum, quī vōs creāverit, sectāminī; bene erit: Sīn īllī obsecundāre neglexeritis, illum in extinguendīs vōbīs eodem modō, ut maiōribus vestrīs, occupābit. Sed ut dēprehendātis quam graviter peccāritīs rēgem poscendō, dabō vōbīs signum certum. Hīc tritūrae tempus est, quō nūllam pluvia aut tōnitrūs auditur. Sed ego hodiē precābor Deum, quī mandet tōnitrua, ac pluviam, quae vōs quam sīs Deō odiōsī docēbit, dē rēge exposcendō.
Populus
Precāre prō nōbīs ad Deum tuum, quō nōn moriāmur: nam scelus hoc rēgem petendō, prīstinīs peccātīs adiecimus.
Samuēl
Absit trepidātiō. Etenim peccāstis: sed hoc est, nōn dēstitendī vestrum Deum, tantumque eī servīre tōtō pectōre. Ideō nē dēclīnētis ad inānēs deōs, quī nōn iubent aut dēfendunt vōs, ut vānī. Nam vōs haud repudiabit Iova, quantum est in eō, suum quī vōs, dē suā miseratione et mūnere, tam praeclārum populum vidērī fēcit. Mihi vērō absit errāre in illum, ut destiterim precārī prō vōbīs, bonaeque cōnsuetūdinis rationem dēmōstrāverim vōbīs. Tantum Iovam verēminī, et eī sincer ā mente ex integro serviāte. Nam haec vel illa quae in vōs cōntulit repetāte: quae ubi nōn mutāveritis sententiam, cum tum rēge, conficient vōs.
Sententia
Bōnōrum intēgritās intāctā. Sciunt omnēs, et fatentur piōs intēgre versārī. Etsī māgnīs in beneficiīs Deī ingratī, tamen eā grātiā dīgnitāte, quōs suō nōmine appellat, nōn facile dēserit. Magnum est graviter peccantibus levāmen, fidēlium precēs. Ingrātī sunt beneficiōrum Deī immemōrēs.